„Porozmawiaj z notariuszem o zmianach w prawie spadkowym i ich skutkach” - tak brzmi temat 14. edycji Dnia Otwartego Notariatu, która odbędzie się w sobotę 18 listopada w godzinach 10:00 Oto kto nie będzie dziedziczył. 2. Prezydent Andrzej Duda podpisał nowelizację Kodeksu cywilnego, która ma na celu lepsze zabezpieczenie spadkobierców, głównie małoletnich i całkowicie 15 listopada 2023 roku wchodzą w życie zmiany w prawie spadkowym korzystne przede wszystkim dla osób chcących odrzucić zadłużony spadek. Zmiana kodeksu cywilnego wprowadza m.in. odmienne regulacje w zakresie dziedziczenia. Zawężony krąg spadkobiorców od 15 listopada. W nowym stanie prawnym zmienia się trzecia grupa spadkowa, czyli dziadkowie spadkodawcy oraz ich potomkowie. Zgodnie z nowelizacją krąg Obecnie projekt jest na etapie opiniowania, a Ministerstwo Sprawiedliwości planuje wprowadzić zmiany w życie jeszcze w 2022 roku. Tym razem ustawodawca skupił się na przepisach dotyczących części IV Kodeksu, normujących postępowanie spadkowe. W niniejszym artykule wyjaśniamy, co ma się niebawem zmienić w prawie spadkowym i co Obecnie w przypadku darowizn i spadków obowiązują trzy tzw. grupy podatkowe, obejmujące różne kategorie osób i różne kwoty wolne od podatku. Do pierwszej grupy podatkowej należy najbliższa rodzina: dziadkowie, rodzice, rodzeństwo i dzieci. Darowizny są w niej co do zasady zwolnione z opodatkowania. . Spadkodawca będzie mógł wskazać, które przedmioty z majątku przekaże konkretnym spadkobiercom. Wystarczy, że sporządzi testament w formie aktu notarialnego i zrobi w nim zapis windykacyjny. Spadkodawca będzie mógł postanowić, że oznaczony spadkobierca testamentowy nabywa konkretną rzecz, zbywalne prawo majątkowe, przedsiębiorstwo lub gospodarstwo rolne, które wchodzą do masy spadkowej po nim. Wystarczy, że w tym celu ustanowi zapis windykacyjny w testamencie sporządzonym w formie aktu notarialnego. W ten sposób będzie mógł też ustanowić na rzecz zapisobiercy użytkowanie lub służebność. Takie zmiany do prawa spadkowego wprowadzi ustawa z 4 lutego 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, która została przekazana do Senatu. Jednakże zapisu windykacyjnego nie będzie wolno ustanawiać w testamencie napisanym własnoręcznie, ustnym, urzędowym lub sporządzonym w innej formie. Bez zapisu windykacyjnego nie wskaże również, które przedmioty z masy spadkowej po jego śmierci będą mogli objąć spadkobiercy dziedziczący po nim z mocy ustawy. Aby zapis windykacyjny był skuteczny, powinny zostać spełnione następujące warunki: ● w chwili otwarcia spadku przedmiot zapisu musi należeć do spadkodawcy i nie mógł on być zobowiązany do jego zbycia, ● nie został uczyniony z zastrzeżeniem warunku lub terminu. Zapisobierca może nie chcieć dziedziczyć zapisanego mu przedmiotu w formie zapisu windykacyjnego. Wtedy w ciągu pół roku od dnia, w którym dowiedział się o powołaniu do dziedziczenia, będzie musiał złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku, który otrzyma na podstawie zapisu windykacyjnego. Takie oświadczenie złoży przede wszystkim wówczas, gdy spadkodawca pozostawił długi, ponieważ zapisobierca odpowiada za nie tak jak pozostali zapisobiercy. Do czasu działu spadku będzie odpowiadał za nie solidarnie. Natomiast rozliczenia między spadkobiercami a osobami, na rzecz których zostały uczynione zapisy windykacyjne, nastąpią proporcjonalnie do wartości otrzymanych przez nich przysporzeń. W dodatku dla spadkobierców uwzględni się w nich udział w wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku. Natomiast od chwili działu spadku spadkobiercy i zapisobiercy windykacyjni będą ponosili odpowiedzialność za długi spadkowe proporcjonalnie do wartości otrzymanych przez nich przysporzeń. Wartość zapisu windykacyjnego zostanie uwzględniona przy wyliczaniu zachowku oraz przy zaliczaniu darowizn na schedę spadkową. Wartość przedmiotu zapisu obliczy się wówczas według stanu z chwili otwarcia spadku, uwzględniając cenę z chwili działu spadku. Natomiast przy zaliczaniu na schedę spadkową nie będą uwzględniane pożytki uzyskiwane z przedmiotu tego zapisu. Odpowiedzialność za długi spadkowe zapisobiercy windykacyjnego będzie ograniczona do wartości zapisu windykacyjnego według stanu i cen z chwili otwarcia spadku, czyli śmierci spadkodawcy Art. 1 pkt 9, 17, 25 – 27 ustawy z 4 lutego 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw. Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu za zgodą wydawcy INFOR PL Kup licencję Spadkodawca będzie mógł postanowić w testamencie, iż konkretny członek rodziny nabywa wskazaną rzecz, czyli przedmiot zapisu, już w chwili otwarcia... Spadkodawca będzie mógł postanowić w testamencie, iż konkretny członek rodziny nabywa wskazaną rzecz, czyli przedmiot zapisu, już w chwili otwarcia spadku, z chwilą śmierci. Umożliwiać to ma tzw. zapis windykacyjny zawarty w znowelizowanym kodeksie cywilnym. Obecnie nie jest możliwe przekazanie w testamencie określonych składników majątku. Sejmowa Komisja Zmian w Kodyfikacjach zakończyła prace nad projektem ustawy zmieniającym zasady sporządzania testamentu (zawarty w druku sejmowym nr 3018) Na podstawie obowiązujących przepisów nie można zrealizować ostatniej woli zmarłego co do dziedziczenia po nim w sposób prosty i zgodny z testamentem. - Błędne jest powszechne przekonanie, że w testamencie można przekazać poszczególnym spadkobiercom konkretne składniki majątku. W polskim prawie nie ma instytucji testamentu działowego – mówi poseł Andrzej Orzechowski. - Trudno pogodzić się z myślą, że zapisanie w testamencie konkretnej rzeczy konkretnej osobie nie oznacza, że owa rzecz stanie się własnością tej sądPrzyczyną tego problemu jest art. 1037 Kodeksu cywilnego. Na jego mocy można stwierdzić, że sami spadkobiercy lub, jeśli nie dojdą do porozumienia, sąd decydują, komu przypadnie konkretna rzecz z majątku po zmarłym. Na ostatnim posiedzeniu Sejmu podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości Piotr Kluz wyjaśniał, że w świetle obowiązujących przepisów księgi czwartej Kodeksu cywilnego regulującej spadki spadkodawca nie może w sposób skuteczny przesądzić o podziale składników jego majątku pomiędzy osoby wskazane w testamencie. Dopuszczalne jest powołanie spadkobiercy lub spadkobierców jedynie do całego spadku albo do jego ułamkowej części. Nie można wskazać przedmiotów dziedziczenia - Przyznać należy, że w świetle obowiązujących przepisów prawa spadkowego spadkodawca nie może w sposób wiążący spadkobierców wskazać, jakie przedmioty mają przypaść po jego śmierci poszczególnym osobom – powiedział Piotr Kluz. - Osłabia to w sposób oczywisty wolę testatora. Nie odpowiada również przepisom i oczekiwaniom tych też względów rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, opracowany przez Komisję Kodyfikacyjną Prawa Cywilnego przewiduje wprowadzenie zapisu windykacyjnego, to jest zapisu testamentowego ze skutkami rzeczowymi. Zdaniem ministra Kluza dzięki tej instytucji spadkodawca będzie miał możliwość skutecznego rozporządzania konkretnymi składnikami swojego majątku na wypadek śmierci. Zaletą tego zapisu jest jego prostota i zgodność z wolą testatora. Zapis windykacyjny powodować będzie nabycie przedmiotu zapisu przez zapisobiercę już w chwili śmierci testatora bez konieczności podejmowania jakichkolwiek dodatkowych działań. Zatem spadkodawca będzie mógł postanowić w testamencie, iż zapisobierca nabywa konkretną rzecz, czyli przedmiot zapisu, już w chwili otwarcia spadku, czyli z chwilą śmierci. Zapis windykacyjny Regulacje zawarte w rządowym projekcie przewidują, że przedmiotem zapisu windykacyjnego mogą być rzeczy oznaczone co do tożsamości, zbywalne prawo majątkowe, czyli na przykład wierzytelność, przedsiębiorstwo, gospodarstwo rolne, a także ustanowienie na rzecz zapisobiercy użytkowania lub służebności. Projekt dopuszcza posłużenie się zapisem windykacyjnym jedynie w testamentach sporządzonych w formie szczególnej, czyli w formie aktu notarialnego. Notariusz ma wtedy obowiązek sporządzenia zawarte w rządowym projekcie ustawy dotyczące zapisu windykacyjnego stwarzają możliwość zapisania w testamencie przez spadkodawcę określonych rzeczy wskazanym w testamencie osobom. Dopuszczalny obecnie zapis zwykły uregulowany w art. 968 kodeksu cywilnego, mocą którego spadkodawca może zobowiązać spadkobiercę ustawowego lub testamentowego do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz oznaczonej osoby wymaga zawarcia umowy. Takie rozwiązanie odbiega od powszechnego w naszym społeczeństwie przekonania, że zapis wywołuje skutki już z chwilą wejdą w życie po półmroku od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Katarzyna Jestem w temacie o Zachowek i jeżeli Spadkodawca umrze przed nowelizacją Ustawy z 23 października 2011 podlega pod stare prawo 3 lata na roszczenia mają uprawnieni do Zachowku po tym terminie 5 lat na roszczenia o Zachowek. Sędzia na rozprawie rozwiał moje wątpliwości. W tym względzie data śmierci jest ważna spadkodawcy,Darowizna liczy się od daty śmierci darczyńcy a jak jest Testament od dnia odczytania testamentu Od 23 października zmiany w prawie spadkowym [ Ustawa z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011 r., nr 85, poz. 458), która wchodzi w życie w dniu 23 października 2011 roku, wprowadza szereg istotnych zmian do polskiego prawa spadkowego. Przedmiotowa nowelizacja wprowadza m. in. nową regulację odnośnie dziedziczenia ustawowego. W przypadku, gdy jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, wówczas udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku (art. 932 par. 6 Ponadto, znowelizowane przepisy umożliwiają spadkodawcy wskazanie kilku – a nie jak dotychczas wyłącznie jednego – wykonawców testamentu (art. 986 par. 1 uprawniając ich do zarządu masą spadkową, jego zorganizowaną częścią lub oznaczonym składnikiem (art. 9861 Wykonawcy testamentu, oprócz uprawnienia do pozywania i bycia pozwanymi w sprawach wynikających z zarządu spadkiem, jego zorganizowaną częścią lub oznaczonym składnikiem, mogą również pozywać w sprawach o prawa należące do spadku i być pozwanymi w sprawach o długi spadkowe (art. 988 par. 2 Znowelizowane przepisy wydłużają również bieg terminu przedawnienia roszczeń. Roszczenia uprawnionego z tytułu zachowku oraz roszczenia spadkobierców o zmniejszenie zapisów zwykłych i poleceń, a także roszczenie przeciwko osobie obowiązanej do uzupełnienia zachowku przedawniają się z upływem lat pięciu od odpowiednio – ogłoszenia testamentu bądź otwarcia spadku, a nie w terminie trzyletnim, jak było to dotychczas (art. 1007 Jednakże podstawową zmianą przewidzianą w nowelizacji z dnia 18 marca 2011 r. jest wprowadzenie do polskiego prawa dotychczas nieznanej instytucji zapisu windykacyjnego. Nowa instytucja nie eliminuje jednak dotychczasowego zapisu testamentowego, a jedynie wymusza zmianę jego nazwy na "zapis zwykły" (art. 968 Przepisy o zapisie zwykłym znajdą również odpowiednie zastosowanie do zapisu windykacyjnego (art. 9816 Zapis windykacyjny polega na tym, że spadkodawca może postanowić w testamencie sporządzonym w formie aktu notarialnego, że oznaczona osoba nabywa przedmiot zapisu z chwilą otwarcia spadku. Przedmiotem zapisu windykacyjnego mogą być wyłącznie: (1) rzeczy oznaczone co do tożsamości, (2) zbywalne prawa majątkowe, (3) przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolne oraz (4) ustanowienie na rzecz zapisobiercy użytkowania lub służebności (art. 9811 Ustawodawca wprowadził pewne obostrzenia dotyczące zapisu windykacyjnego. Zapis taki może być uczyniony przez spadkodawcę wyłącznie w testamencie notarialnym, co ma na celu wyeliminowanie prób posługiwania się sfałszowanym testamentem. Ponadto, zastrzeżenie warunku lub terminu uczynione przy ustanawianiu zapisu windykacyjnego uważa się za nieistniejące. Jeżeli jednak z treści testamentu lub z okoliczności wynika, że bez takiego zastrzeżenia zapis nie zostałby uczyniony, zapis windykacyjny jest nieważny. Nadmienić jednak należy, że przepisów tych nie stosuje się, jeżeli ziszczenie się lub nieziszczenie się warunku albo nadejście terminu nastąpiło przed otwarciem spadku. Zapis windykacyjny nieważny ze względu na zastrzeżenie warunku lub terminu wywołuje skutki zapisu zwykłego uczynionego pod warunkiem lub z zastrzeżeniem terminu, chyba że co innego wynika z treści testamentu lub z okoliczności (9813 Zapis windykacyjny nie wyłącza możliwości dalszego zapisu, jednakże, zgodnie z treścią art. 9814 spadkodawca może obciążyć osobę, na której rzecz uczynił zapis windykacyjny, wyłącznie zapisem zwykłym. Celem wprowadzenia instytucji zapisu windykacyjnego jest umożliwienie spadkodawcy zapisania konkretnej rzeczy ze swojego majątku konkretnej osobie. Przed nowelizacją przepisów było to możliwe dzięki instytucji zapisu, lecz wówczas wszystkie rzeczy i tak najpierw przypadały spadkobiercom, wchodziły bowiem w skład masy spadkowej. Zapisobiercy mogli nimi rozporządzać dopiero po przeprowadzeniu postępowania spadkowego. Inaczej rzecz się ma w przypadku zapisu windykacyjnego. Osoba, której zostanie zapisana określona rzecz, dziedziczy ją już w chwili śmierci spadkodawcy. Dla stwierdzenia nabycia przedmiotu zapisu windykacyjnego zbędne jest również prowadzenie postępowania spadkowego co do całego majątku spadkodawcy, Sąd może bowiem w toku postępowania spadkowego wydać postanowienie częściowe stwierdzające nabycie przedmiotu zapisu windykacyjnego (art. 677 par. 3 Należy nadmienić, że do zapisu odnosi się wiele przepisów dotychczas przewidzianych wyłącznie dla darowizn. Przykładowo, jeżeli uprawnionym do zachowku jest dalszy zstępny spadkodawcy, zalicza się na należny mu zachowek także zapis windykacyjny dokonany przez spadkodawcę na rzecz jego wstępnego (art. 996 Jeżeli w razie dziedziczenia ustawowego dział spadku następuje między zstępnymi albo między zstępnymi i małżonkiem, spadkobiercy ci są wzajemnie zobowiązani do zaliczenia na schedę spadkową otrzymanych od spadkodawcy zapisów windykacyjnych, chyba że z oświadczenia spadkodawcy lub z okoliczności wynika, że zapis windykacyjny został dokonany ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia. Spadkodawca może włożyć obowiązek zaliczenia zapisu windykacyjnego na schedę spadkową także na spadkobiercę ustawowego nie wymienionego w paragrafie poprzedzającym (art. 1039 par. 1 i 2 Jeżeli wartość zapisu windykacyjnego podlegającego zaliczeniu przewyższa wartość schedy spadkowej, spadkobierca nie jest obowiązany do zwrotu nadwyżki. W wypadku takim nie uwzględnia się przy dziale spadku ani zapisu windykacyjnego, ani spadkobiercy zobowiązanego do jego zaliczenia (art. 1040 Dalszy zstępny spadkodawcy obowiązany jest do zaliczenia na schedę spadkową zapisu windykacyjnego dokonanego przez spadkodawcę na rzecz jego wstępnego (art. 1041 Zaliczenie na schedę spadkową przeprowadza się w ten sposób, że wartość zapisów windykacyjnych podlegających zaliczeniu dolicza się do spadku lub do części spadku, która ulega podziałowi między spadkobierców obowiązanych wzajemnie do zaliczenia, po czym oblicza się schedę spadkową każdego z tych spadkobierców, a następnie każdemu z nich zalicza się na poczet jego schedy wartość zapisu windykacyjnego podlegającego zaliczeniu. Przy zaliczaniu na schedę spadkową nie uwzględnia się pożytków przedmiotu zapisu windykacyjnego (1042 par. 1 i 3 Wartość przedmiotu zapisu windykacyjnego oblicza się według stanu z chwili otwarcia spadku, a według cen z chwili działu spadku (1042 par. 21 Na zakończenie wskazać należy, że nowelizacja z dnia 18 marca 2011 r. wprowadza również zmiany do ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (tekst jedn. Dz. U. z 2009 r., nr 93, poz. 768 z późn. zm). W związku z nabyciem przedmiotu zapisu windykacyjnego powstanie obowiązek podatkowy w podatku od spadku na zasadach podobnych, jak przy dziedziczeniu testamentowym, zapisie zwykłym czy zachowku. Łukasz Dachowski radca prawny, doradca podatkowy Treści dostarcza von Zanthier Kancelaria Prawnicza Start Finanse i prawo Nowelizacja prawa spadkowego – jakie zmiany? 23 października 2011 roku weszła w życie nowelizacja ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, wprowadzając niezwykle istotne zmiany w dotychczasowym prawie spadkowym. Jedną z najważniejszych zmian jest możliwość dokonania przez spadkodawcę zapisu windykacyjnego na rzecz konkretnej osoby w testamencie sporządzonym w formie aktu notarialnego. Oznacza to, iż z chwilą śmierci spadkodawcy (chwila otwarcia spadku) dana osoba może nabyć konkretny przedmiot bez konieczności podejmowania dodatkowych działań. (Spadkodawca ma większy wpływ na losy składników swojego majątku po śmierci.) Zgodnie z art. 9811 § 2 przedmiotem zapisu windykacyjnego mogą być rzeczy oznaczone co do tożsamości (np. samochód czy mieszkanie), zbywalne prawa majątkowe, przedsiębiorstwo lub gospodarstwo rolne, a także ustanowienie na rzecz spadkobiercy użytkowania lub służebności. Nie można jednak przekazać pieniędzy. W chwili otwarcia spadku rzeczy te lub prawa muszą należeć do spadkodawcy. Należy przyznać, że powyższa zmiana wprowadza duże ułatwienie przyznając testorowi większy wpływ na losy składników swojego majątku po jego śmierci, w szczególności jeżeli spadkodawca chce zabezpieczyć przyszłość swojego przedsiębiorstwa. Zgodnie z nowelizacją spadkodawca będzie mógł powołać więcej niż jednego wykonawcę testamentu lub powołać wykonawcę do sprawowania zarządu nad całym spadkiem, jego zorganizowaną częścią lub tylko oznaczonym jego składnikiem. Ustawa nie określa zasad współpracy pomiędzy wykonawcami testamentu. To od spadkodawcy będzie zależało, w jaki sposób i do jakich czynności powoła wykonawców testamentu tak, aby po jego śmierci nie nastąpiła kolizja działań. Radca Prawny Igor Bąkowski Dodane przez: Redakcja Obejrzyj galerię zdjęć Pokój dziecka Witaj gościuz Zainteresują Cię te tematy: finanse i prawo

zmiany w prawie spadkowym 2011